Sảy thai liên tiếp là gì?
Sảy thai là tình trạng thai kỳ mất trước khi thai có khả năng sống được ở bên ngoài tử cung. Khi tình trạng này xảy ra nhiều lần, từ 2 lần trở lên thì bác sĩ có thể xem xét vấn đề này theo hướng sảy thai liên tiếp để kiểm tra các yếu tố nguy cơ và nguyên nhân sau đó là can thiệp và xử trí kịp thời.
Điều quan trọng là phải ngừng cho rằng nguyên nhân của việc sảy thai là do người phụ nữ có vấn đề về khả năng sinh sản. Vì trong nhiều trường hợp, nguyên nhân có thể đến từ việc bất thường ngẫu nhiên của phôi thai hay những nguyên nhân khác. Và nguyên nhân ấy có thể không lặp lại ở những lần mang thai sau.
Tuy nhiên, nếu đã từng sảy thai nhiều lần hoặc lưu thai thì việc thăm khám và đánh giá nguyên nhân là rất cần thiết cho cả hai vợ chồng để có thể chuẩn bị tốt hơn cho lần mang thai tiếp theo, chào đón được bé con chào đời.
Sảy thai liên tiếp do đâu?
Không có một nguyên nhân nào là duy nhất để giải thích cho tất cả các trường hợp sảy thai liên tiếp. Khi đi thăm khám sức khỏe, bác sĩ sẽ thường xem xét nhiều nhóm yếu tố khác nhau để đảm bảo tìm ra được nguyên nhân chính.
1. Bất thường nhiễm sắc thể của phôi thai
Một trong những nguyên nhân thường gặp của sảy thai liên tiếp là bất thường nhiễm sắc thể ở phôi thai.
Trong quá trình hình thành trứng hoặc tinh trùng hay trong những giai đoạn đầu của quá trình phát triển một phôi thai có thể sẽ xảy ra những sai lệch về số lượng hoặc cấu trúc nhiễm sắc thể. Những bất thường này có thể khiến cho phôi thai không thể phát triển được như bình thường và khả năng dẫn đến sảy thai.
Đặc biệt, nguy cơ bất thường nhiễm sắc thể của phôi có xu hướng tăng theo tuổi của người mẹ, tuổi càng cao thì nguy cơ càng cao. Chính vì vậy, tuổi của người phụ nữ là một trong những thông tin quan trọng mà bác sĩ cần để đánh giá tình trạng sảy thai liên tiếp.
Dựa trên các kết quả khám tiền sức khỏe và có chỉ định phù hợp, bác sĩ có thể cân nhắc xét nghiệm sản phẩm thai sau sảy hay là các xét nghiệm di truyền liên quan để có thể tìm thêm thông tin về nguyên nhân gây sảy.
2. Bất thường ở tử cung
Một nguyên nhân nữa là cấu trúc bất thường của tử cung - có thể liên quan đến tình trạng sảy thai nhiều lần.
Ở một số trường hợp có bất thường bẩm sinh hay mắc phải ví dụ như tử cung có vách ngăn, một số dạng bị dị dạng tử cung, u xơ tử cung, polyp nội mạc tử cung hoặc tổn thương trong buồng tử cung,.. Tất cả vấn đề trên đều có thể gây ảnh hưởng đến quá trình làm tổ cũng như quá trình phát triển của thai nhi.
Và cũng tùy từng trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định thêm các mục như siêu âm hay những phương pháp chẩn đoán hình ảnh chuyên sâu hơn để có thể đánh giá chi tiết hình thái và buồng tử cung của người mẹ.
Tuy nhiên không phải bất kỳ u xơ hay bất thường nào ở tử cung cũng gây ra sảy thai. Việc phát hiện một bất thường trên siêu âm không đồng nghĩa đó là nguyên nhân chính gây mất thai mà nó còn cần được bác sĩ đánh giá trong tổng thể tất cả để tìm ra nguyên nhân thật sự.
3. Rối loạn nội tiết và các bệnh lý chuyển hóa
Một số vấn đề về nội tiết và chuyển hóa đều có thể gây ảnh hưởng đến quá trình mang thai của các bà mẹ.
Ví dụ như các bệnh lý về tuyến giáp, đái tháo đường mà không được kiểm soát tốt hoặc một số rối loạn nội tiết khác đều sẽ là các thông tin quan trọng để bác sĩ xem xét khi đánh giá người phụ nữ có tiền sử sảy thai liên tiếp.
Nếu trong quá trình khám mà nghi ngờ có bất thường, bác sĩ có thể sẽ chỉ định thêm các xét nghiệm phù hợp như đánh giá chức năng của tuyến giáp, đường huyết hay các chỉ số liên quan cần dùng đến.
Tất nhiên, nếu phát hiện sớm và kiểm soát tốt bệnh lý trước khi mang thai thì khả năng cao là có thể giúp người mẹ giảm được những yếu tố nguy cơ, một phần nào tránh được tình trạng lưu sảy liên tiếp.
4. Hội chứng kháng phospholipid và một số vấn đề miễn dịch
Hội chứng kháng phospholipid hay còn gọi tắt là APS - là một bệnh lý tự miễn, có liên quan đến tình trạng hình thành huyết khối. APS có thể gây ra các biến chứng trong sản khoa, ví dụ như tình trạng sảy thai liên tiếp đang hay gặp phải ở chị em phụ nữ hiện nay.
Ở một số trường hợp sảy thai liên tiếp, đây là một trong những nguyên nhân được bác sĩ cân nhắc xem xét. Đặc biệt là khi bạn có những dấu hiệu hay tiền sử giống với việc mắc APS.
Tuy nhiên, bạn không nên tự ý xét nghiệm hoặc sử dụng thuốc chống đông, aspirin hay các thuốc điều hòa miễn dịch chỉ vì có tiền sử bị sảy thai. Để đảm bảo an toàn của bạn hay chính bé con, các xét nghiệm hay thuốc điều trị cần dựa trên đánh giá và chỉ định của bác sĩ.
5. Một số bất thường về đông máu
Rối loạn đông máu cũng là một nguyên nhân có thể được xem xét trong trường hợp đánh giá sảy thai liên tiếp.
Tuy nhiên, đây là nhóm nguyên nhân khá phức tạp. Một điều đáng lưu ý rằng, không phải tất cả mọi xét nghiệm liên quan đến đông máu đều được chỉ định dùng cho tất cả chị em phụ nữ có tiền sử bị sảy thai. Bác sĩ sẽ dựa trên tiền sử lưu sảy của mỗi cá nhân, các bệnh sử hay các yếu tố nguy cơ có thể gây ảnh hưởng đến vấn đề sinh sản để quyết định rằng có cần thực hiện xét nghiệm này hay là không.
6. Bệnh lý hoặc tình trạng sức khỏe của người mẹ
Ngoài các nguyên nhân có thể gặp phải ở trên, thì 1 số bệnh lý của người mẹ mắc trước hay trong thai kỳ nếu không được kiểm soát tốt rất có thể sẽ ảnh hưởng lớn đến tình trạng bé con, xấu nhất là có thể dẫn đến tình trạng sảy thai.
Ví dụ điểm hình như một số bệnh tự miễn, đái tháo đường, bệnh về tuyến giáp hay những bệnh lý mạn tính khác có thể mắc phải. Ngoài ra, về vấn đề tuổi tác mẹ của người mẹ, tình trạng về dinh dưỡng hay cân nặng, một số yếu tố sức khỏe khác,... đều có thể được xem xét kỹ hơn.
Chính vì thế, khi bạn đi khám, hãy cung cấp đầy đủ thông tin về các bệnh bạn từng mắc, các loại thuốc đang sử dụng và tiền sử điều trị để bác sĩ có thông tin cũng như cơ sở để đánh giá toàn diện hơn.
Sảy thai liên tiếp có thể liên quan đến yếu tố của người chồng không?
Thạc sĩ - Bác sĩ CKII Đồng Thu Trang nói rằng “Nguyên nhân sảy thai không phải 100% là đến từ người vợ”. Vì có cả những trường hợp mà lý do liên quan lại xuất phát từ người chồng. Vậy nên không chỉ tập trung tìm kiếm nguyên nhân từ phía người phụ nữ, điều này có thế gây ra thiếu sót rất lớn.
Những trường hợp có thể liên quan là bất thường nhiễm sắc thể ở một trong hai vợ chồng hay các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng tinh trùng của chính anh chồng.
Do đó tùy trường hợp mà bác sĩ có thể cân nhắc đánh giá sức khỏe sinh sản của cả hai vợ chồng thay vì chỉ kiểm tra của mỗi một mình người vợ. Điều này đặc biệt có ý nghĩa lớn khi cặp đôi đã nhiều lần mất thai nhưng lại chưa tìm được nguyên nhân rõ ràng vì có thể đã bỏ sót những khía cạnh chưa được tìm hiểu.
Khi nào nên đi khám để tìm nguyên nhân sảy thai liên tiếp?
Nếu đã có tiền sử sảy thai 2 lần trở nên hay có nghi ngờ có điểm bất thường, hoặc chỉ đơn giản là muốn đi kiểm tra cho an toàn thì bạn nên đi khám ngay. Không nên chờ đến khi tiếp tục mất thai mới bắt đầu tìm hiểu nguyên nhân vì nó có thể sẽ trở thành một vết thương khó lành cho cả hai vợ chồng.
Nếu đã từng sảy thai nhiều lần, tình trạng này lặp lại, bạn nên chủ động đi khám theo chuyên khoa để được đánh giá. Lúc này, bác sĩ sẽ cần các thông tin sau để có thể đánh giá:
- Tuổi, tiền sử sức khỏe của 2 vợ chồng
- Tuổi thai, diễn biến của những lần mang thai trước
- Kết quả siêu âm, xét nghiệm và điều trị đã thực hiện
- Tiền sử lưu sảy thai Tiền sử bệnh lý của người mẹ và gia đình
- Những yếu tố khác có liên quan đến sức khỏe sinh sản của cả 2 vợ chồng
Dựa trên những thông tin có được, bác sĩ sẽ cân nhắc những xét nghiệm cần thiết cho cá nhân hai vợ chồng bạn để tìm được nguyên nhân nhanh và chính xác nhất.
Cần chuẩn bị gì khi đi khám sảy thai liên tiếp?
Nếu bạn có tiền sử lưu sảy thai thì hay mang theo sổ khám hay giấy tờ của những lần mang thai trước, việc này sẽ giúp bác sĩ có thêm thông tin để đánh giá kĩ hơn về tình trạng của bạn.
Ngoài ra, bạn còn cần chuẩn bị:
1. Sổ khám, hồ sơ siêu âm và xét nghiệm
Mang theo kết quả siêu âm thai, các xét nghiệm, giấy ra viện hoặc các hồ sơ liên quan đến những lần mang thai trước nếu bạn còn lưu giữ.
2. Thông tin về từng lần sảy thai
Nếu có thể, hãy ghi lại mốc thời gian bạn sảy thai, tuổi thai khi đó, diễn biến trước khi sảy thai và phương pháp xử trí sau đó.
3. Thông tin về bệnh lý và thuốc đang sử dụng
Cung cấp cho bác sĩ về những bệnh lý đang mắc, tiền sử phẫu thuật, các loại thuốc đang sử dụng hay những vấn đề sức khỏe đặc biệt có ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản.
4. Tiền sử sức khỏe của cả hai vợ chồng
Một số trường hợp cần đánh giá thêm cả người chồng, chính vì vậy thông tin về sức khỏe và tiền sử sinh sản của cả hai đều có giá trị trong quá trình tìm nguyên nhân sảy thai liên tiếp.
Có phải sảy thai liên tiếp luôn tìm được nguyên nhân?
Không phải là 100% sẽ tìm ra nguyên nhân. Vẫn có các trường hợp không xác định được nguyên nhân rõ ràng.
Sảy thai liên tiếp có thể liên quan đến nhiều yếu tố cùng một lúc, phức tạp và khó xử lý, dẫn đến tình trạng không đưa ra lộ trình phù hợp. Hay có thể là những nguyên nhân chưa thể xác định bằng các phương pháp kiểm tra hiện có ở nền y tế hiện tại.
Tuy nhiên bạn cũng đừng quá lo lắng, điều này không có nghĩa là người phụ nữ không còn cơ hội mang thai khỏe mạnh trong tương lai. Quan trọng là bạn cần được bác sĩ đánh giá phù hợp, xác định rõ những yếu tố có thể can thiệp được và xây dựng kế hoạch theo dõi cho lần mang thai tiếp theo.
Lưu ý đặc biệt, không nên tự mua thuốc hoặc áp dụng các phương pháp điều trị mà chưa có chỉ định của bác sĩ chỉ vì lo lắng sau những lần sảy thai trước. Điều đó có thể gây ảnh hưởng lớn hơn nếu sử dụng sai phương pháp.
Chủ động tìm nguyên nhân để chuẩn bị tốt hơn cho lần mang thai tiếp theo
Sảy thai liên tiếp có thể xuất phát từ nhiều nhóm nguyên nhân khác nhau ví dụ như bất thường nhiễm sắc thể của phôi, bất thường tử cung, bệnh lý nội tiết và chuyển hóa, vấn đề miễn dịch, đông máu hay yếu tố liên quan đến sức khỏe sinh sản của cả hai vợ chồng,...
Và tất nhiên không phải trường hợp nào cũng cần phải thực hiện tất cả các xét nghiệm. Việc đi khám và cung cấp đủ thông tin có thể giúp bác sĩ lựa chọn những hướng điều trị tốt cho bạn, từ đó xác định các yếu tố nguy cơ để can thiệp kịp thời và chuẩn bị tốt hơn cho lần mang thai tiếp theo.
Nếu bạn từng sảy thai nhiều lần và đang lo lắng không biết nguyên nhân xuất phát từ đâu, hãy chủ động chuẩn bị các thông tin cần thiết ,liên hệ hotline 096 254 00 23 và đến Phòng khám Sản phụ khoa Thắng Trang để được bác sĩ thăm khám, đánh giá và tư vấn cho bạn. Việc tìm nguyên nhân từ sớm có thể giúp hai vợ chồng chủ động an toàn hơn trong kế hoạch mang thai tiếp theo và có một thai kỳ khỏe mạnh.
